Συνταγματική αναθεώρηση και η αντιπολίτευση της αδράνειας

Συνταγματική αναθεώρηση και η αντιπολίτευση της αδράνειας

Η συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση ανέδειξε, για ακόμη μία φορά, ένα γνώριμο φαινόμενο της ελληνικής πολιτικής ζωής: την αδυναμία της Αριστεράς να αρθρώσει ουσιαστικό λόγο πέρα από την άρνηση. Απέναντι στις προτάσεις της κυβέρνησης του Κυριάκος Μητσοτάκης, τα κόμματα της Αριστεράς επιλέγουν μια τακτική στείρας αντιπολίτευσης, χωρίς εναλλακτικό σχέδιο και χωρίς διάθεση θεσμικού διαλόγου.

Η αναθεώρηση του Συντάγματος, από τη φύση της, αποτελεί μια κορυφαία πολιτική διαδικασία που απαιτεί σοβαρότητα, τεκμηρίωση και συναινέσεις. Αντ’ αυτού, κάθε κυβερνητική πρόταση αντιμετωπίζεται ως apriori «νεοφιλελεύθερη απειλή», ανεξαρτήτως περιεχομένου. Το αποτέλεσμα είναι μια αντιπολίτευση που δεν στοχεύει στη βελτίωση των προτάσεων, αλλά στην πλήρη ακύρωσή τους, απλώς και μόνο επειδή προέρχονται από την κυβέρνηση.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το άρθρο 16 για τα πανεπιστήμια. Αντί να ανοίξει μια σοβαρή συζήτηση για το πώς μπορεί να ενισχυθεί η δημόσια ανώτατη εκπαίδευση σε ένα παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον, η Αριστερά περιορίζεται σε συνθήματα περί «ιδιωτικοποίησης της γνώσης». Αγνοεί επιδεικτικά το γεγονός ότι χιλιάδες Έλληνες φοιτητές σπουδάζουν ήδη στο εξωτερικό, πληρώνοντας τεράστια ποσά, χωρίς κανένα όφελος για τη χώρα.

Αντίστοιχη είναι η στάση της και στο ζήτημα της αξιολόγησης στο Δημόσιο. Κάθε αναφορά σε αξιοκρατία, λογοδοσία ή αποδοτικότητα βαφτίζεται αυτόματα ως «απειλή για τους εργαζόμενους», λες και η κακή λειτουργία του κράτους δεν πλήττει πρώτα και κύρια τους ίδιους τους πολίτες. Η Αριστερά εμφανίζεται εγκλωβισμένη σε ένα ιδεολογικό παρελθόν, ανίκανη να αναγνωρίσει ότι το σημερινό κράτος χρειάζεται μεταρρυθμίσεις για να επιβιώσει.

Η στάση αυτή δεν συνιστά προοδευτική αντιπολίτευση, αλλά πολιτική ακινησία. Είναι η λογική του «όχι σε όλα», χωρίς προτάσεις, χωρίς ρεαλισμό και χωρίς ευθύνη. Μια αντιπολίτευση που δεν επιδιώκει να συνδιαμορφώσει, αλλά απλώς να φθείρει, επενδύοντας στην πόλωση και όχι στη λύση.

Σε μια περίοδο που η χώρα χρειάζεται θεσμική σοβαρότητα και μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, η επιλογή της Αριστεράς να κάνει αντιπολίτευση για την αντιπολίτευση αποδεικνύεται όχι απλώς ανεπαρκής, αλλά και επικίνδυνη. Γιατί το Σύνταγμα δεν είναι πεδίο κομματικής αντιπαράθεσης, αλλά θεμέλιο της δημοκρατίας.